Cumhurİyet döneminde coşku ve heyecanı dile getiren metinler (Şİİr)

'Eğitim' forumunda RAPAEL tarafından 9 Ekim 2011 tarihinde açılan konu

  1. RAPAEL

    RAPAEL Gözde Üye Site Yetkilisi

    Katılım:
    2 Nisan 2011
    Mesaj:
    94,821
    Alınan Beğeniler:
    3
    Ödül Puanları:
    38
    Cinsiyet:
    Erkek
    Meslek:
    Resim Öğretmeni
    Şehir:
    'i bilen yok.
    1. Öz Şiir Anlayışını Sürdüren Şiir (1920-1940)
    Öz Şiir Anlayışını Sürdürenlerin şiirlerini inceleme
    Necip Fazıl Kısakürek,
    Ahmet Hamdi Tanpınar,
    Ahmet Muhip Dıranas,
    Ziya Osman Saba,
    Yaşar Nabi Nayır (Yedi Meşale Grubu'ndaki diğer isimler)
    Cahit Sıtkı Tarancı
    *Ayrıca bakınız>>> Saf (öz) Şiir Anlayışı

    Açıklamalar:
    [!] Şiirde ahengi; söyleyiş tarzı, ritm, kafiye, iç kafiye ve aliterasyon gibi ses benzerlikleri oluşturur.
    [!] Millî Edebiyat Dönemi'ndeki şiir hareketleri ve etkinlikleri bu dönemin şiirini oluşturur.
    [!]Şiire özgü düşsel bir âlem kurulmuştur.
    2. Serbest Nazım ve Toplumcu Şiir (1920-1940)
    1920-1940 yılları arasında toplumcu gerçekçi şiirleri inceleme
    Nazım Hikmet Ran
    Yahya Kemal Beyatlı
    Necip Fazıl Kısakürek
    Mehmet Akif Ersoy
    *Ayrıca bakınız->> Serbest Nazım ve Toplumcu Şiir
    *Aycıca bakınız->> Toplumcu Gerçekçi Edebiyatın Özellikleri nedir?
    Açıklamalar:
    1920'lerde yeni bir şiir söyleyişine ihtiyaç duyulmuştur. Geniş kitlelere hitap etmek, onları harekete geçirmek veya onların temsilcisi görünmek; "Ben"i anlatan şiir yanında dilin kalabalıkları harekete geçirme işlevinin ağırlık kazandığı bir şiir söyleyişine ihtiyaç duyulmuştur. XX. yüzyıl başlarında bütün dünyada yukarıda belirtilen özelliklere sahip şiire bir yöneliş olduğu görülür.
    Türkçe, yeni ve farklı bir söyleyiş kazanmış; Tevfik Fikret ve Ahmet Haşim serbest müstezat şeklinde şiirler yazmıştır. Bu iki şairin şiirleri arasındaki benzerlikler üzerinde durulacaktır.
    Sosyal problemlerin ifadesinde, şiire özgü söyleyiş dışında "Söylev üslûbu"ndan da yararlanılmıştır.
    3. Millî Edebiyat Zevk ve Anlayışını Sürdüren Şiir (1920-1950)
    Millî Edebiyat Zevk ve Anlayışını Sürdürenlerin Şiirlerini inceleme
    Faruk Nafiz Çamlıbel
    Ahmet Kutsi Tecer
    Kemalettin Kamu
    Orhan Şaik Gökyay
    Zeki Ömer Defne
    Arif Nihat Asya
    Ayrıca bakınız->> Milli Edebiyat Zevk Ve Anlayışını Sürdüren Şairler
    Çalışma/Uygulama/Etkinlikler
    Millî ve memleketçi edebiyat zevk ve anlayışının kaynakları, özellikleri ve şiirde görünüşü problem olarak ele alınır. Gruplar oluşturan öğrenciler, önce Millî Edebiyat Dönemi ve 1920 yıllarındaki öz şiir hareketiyle ilgili ünitelerde kazandıklarından yola çıkarak bu problemi çözmeye çalışırlar. Daha sonra öğretmen, soru-cevap tekniğini kullanarak öğrencileri, millî ve memleketçi edebiyatın özellikleri konusunda konuşturur. Gruplara ayrılan öğrenciler, bu dönemin özelliklerini sezdiren Faruk Nafiz Çamlıbel, Ahmet Kutsi Tecer, Kemalettin Kamu, Orhan Şaik Gökyay, Zeki Ömer Defne, Arif Nihat Asya gibi isimler ile Kültür Haftası, Ağaç, Çınaraltı, Hisar dergileri gibi süreli yayınlar çevresinde oluşturulan edebî topluluk ile sürdürülen edebiyat zevk ve anlayışına uygun eser veren sanatçıların şiirleri ve 1950 sonrasında aynı duyarlılığı devam ettiren şairlerin eserlerinden metinler seçerler. Seçilen metinlerden ve sıralanan kazanımlardan, açıklamalardan ve daha önce verilen etkinliklerden yararlanarak bu şiirleri yapı, ahenk, tema, dil bakımlarından incelerler. Sözü edilen zevk ve anlayışın yenileşen şiirde varlığını nasıl sürdürdüğünü açıklarlar.
    Öğretmen, 1930 sonrasında millî ve memleketçi edebiyat zevk ve anlayışıyla yazılmış şiirlerle sınırlı bir şiir okuma yarışması düzenler. Öğrenciler sevdikleri şiirleri ezberlerler.
    Öğrenci grupları millî ve memleketçi edebiyat zevki ve anlayışına bağlı şiirlerle toplumcu şiirleri ahenk, yapı, tema, dil ve anlatım bakımlarından karşılaştırırlar ve bu konuda bir makale yazarlar.

    4. Garip Hareketi (I. Yeni) (1940-1950)
    Garip Hareketi (I. Yeni) şiirlerini inceleme
    Orhan Veli Kanık
    Melih Cevdet Anday
    Oktay Rifat Horozcu

    Açıklama - Çalışma:
    [!]Garip şiirinin ortaya çıkışını ve özelliklerini kavratma problem olarak ortaya konur. Bu problemi gruplara ayrılan öğrenciler seçilmiş metinleri verilen kazanımlar doğrultusunda inceleyerek çözerler. Bu konunun sonunda Garip şiiri ve Toplumcu şiir üzerine öğretmenin yönettiği bir beyin fırtınası düzenlenir.

    [!] Serbest nazımla yazılan şiirler halkın yaşama biçimini ifadeye yönelmiştir. "Halk arasından seçilmiş insan"ın şiiri yazılmak istenmiştir. Bilinçaltından yararlanılmıştır. Kendilerinden önceki şiir dili ve söyleyiş tarzının dışına çıkılmıştır.
    5. Toplumcu Şiir Zevk ve Anlayışını Ön Plana Çıkaranlar (1940-1960)
    Rıfat Ilgaz,
    Cahit Irgat,
    A.Kadir,
    Suat Taşer,
    Mehmet Kemal,
    Enver Gökçe
    gibi şairlerin eserlerinden seçilen metin parçaları millî edebiyat zevk ve anlayışını sürdüren, saf şiir anlayışına bağlı olan şiirlerle karşılaştırılır. Tema, dil, ahenk bakımlarından farklılıkların belirlenmesi istenir.

    6. Garip Dışında Yeniliği Sürdüren Şiir (1940-1960)

    Garip dışında yeniliği sürdüren şiirleri incelemek
    Gruplar oluşturan öğrencilerin, 1930’lu yılların ortalarından İkinci Yeni’ye kadar millî ve memleketçi, toplumcu gerçekçi ve Garip şiiri dışında şiirde gerçekleşen arayışları kavrama ve farklı şiir tarzları arasındaki ilişkiyi ortaya koymayı problem olarak belirlemeleri sağlanır. Bu dönemin özelliklerini sezdiren;
    Fazıl Hüsnü Dağlarca,
    Behçet Necatigil,
    Asaf Hâlet Çelebi,
    Cahit Külebi gibi 1940’larda eser vermeye başlayan sanatkârların şiirleri;
    1950 başlarında "Mavi Hareket"ine mensup oldukları kabul edilen
    Attilâ İlhan,
    Ahmet Oktay ve daha sonra aynı doğrultuda şiir yazan
    Hilmi Yavuz gibi isimlerin şiirleri;
    1960 sonrasında mistik bir duyarlılıkla bu başlık altında belirtilen özellikleri taşıyan şiir yayımlayan;
    Erdem Beyazit,
    Cahit Zarifoğlu;
    Millî Edebiyat Dönemi duyarlılığını değişen şartlarda sürdüren
    Mehmet Çınarlı,
    İlhan Geçer,
    Yavuz Bülent Bakiler ve
    Yahya Akengin gibi
    şairlerin eserlerinden metinler seçilir. Seçilen metinlerden ve sıralanan kazanımlardan, açıklamalardan ve daha önce verilen etkinliklerden yararlanarak bu şiirler yapı, ahenk, tema, dil bakımlarından incelenir. Sözü edilen zevk ve anlayışın yenileşen şiirde varlığını nasıl sürdürdüğü sezdirilir.

    Ayrıca bakınız->> Garip Dışında Yeniliği Sürdüren Şiir
    7. İkinci Yeni Şiiri (1950-1965)

    İkinci Yeni şiirlerini inceleme
    Cemal Süreyya
    İlhan Berk
    Edip Cansever
    Turgut Uyar
    Ece Ayhan
    Ülkü Tamer
    Sezai Karakoç
    Çalışma/Uygulama/Etkinlikler
    Öğrenciler, Cemal Süreya, İlhan Berk, Edip Cansever ve Sezai Karakoç'tan İkinci Yeni şiirinin özelliklerini yansıtan birer şiir ve Ahmet Hamdi Tanpınar'dan bir şiir seçerler. Bu şiirleri ses, ritm ve dil bakımlarından inceler ve karşılaştırırlar.

    Öğrenciler, Şeyh Galip'ten, Ahmet Haşim'den seçtikleri şiirlerle; Cemal Süreya, İlhan Berk Edip Cansever ve Sezai Karakoç'tan seçtikleri şiirleri imge, edebî sanatlar ve çağrışım değerleri bakımlarından inceler ve karşılaştırırlar. Bu şiirler arasındaki benzer ve farklı yönleri tahtaya maddeler hâlinde sıralarlar.
    Öğretmen veya öğrenciler sınıfa modern resme özgü bir tablo getirirler. Her öğrenci tabloda anlatılmak isteneni ya da tablonun kendisine hissettirdiklerini ifade eder. Öğretmen İkinci Yeniye ait şiiri okur ve öğrencilerden şiirde anlatılmak isteneni ve şiirin hissettirdiklerini ifade etmelerini ister. Öğretmen, modern resme özgü tablo ile İkinci Yeniye ait şiir arasında nasıl bir benzerlik olduğunu sorar. İkisi arasında bir karşılaştırma yapılır.
    Öğrenciler, İkinci Yeni şiirinin ortaya çıkışını ve önemli şairlerinin kimler olduğunu araştırırlar.
    Öğrenciler, Garip şiiriyle İkinci Yeni şiirinden birer örnek seçerler. Seçtikleri şiirleri ses, yapı, tema, dil ve anlatım bakımlarından inceler ve karşılaştırırlar. Karşılaştırma sonuçlarını sınıfta arkadaşlarıyla paylaşırlar.
    8. İkinci Yeni Sonrası Toplumcu Şiir (1960-1980)
    İkinci Yeni Sonrası Toplumcu Şiirleri inceleme
    1960 sonrasında kendilerini toplumcu olarak nitelendiren,
    İsmet Özel,
    Süreyya Berfe,
    Nihat Behram,
    Ataol Behramoğlu,
    Refik Durbaş gibi şairlerin eserlerinden metinleri(şiirleri) ahenk, yapı, tema, dil ve anlatım bakımlarından inceleme
    Çalışmalar/Açıklamalar
    Gruplara ayrılan öğrenciler, XX. yüzyılda toplumcu şiirin gelişmesini problem olarak ele alırlar. 1960 sonrasında kendilerini toplumcu olarak nitelendiren, İsmet Özel, Süreyya Berfe, Nihat Behram, Ataol Behramoğlu, Refik Durbaş gibi şairlerin eserlerinden metinler seçerler. Kazanımlardan, etkinlik ve açıklamalardan yararlanarak bu şiirleri ahenk, yapı, tema, dil ve anlatım bakımlarından incelerler. Toplumcu şiirin 1960 sonrasında gelişme çizgisini ana hatlarıyla belirlerler.
    [!] Bu dönem toplumcu şiirin sesinde, ritminde, ahenginde İkinci Yeni olarak bilinen şiirden farklılaşma olduğu görülür.
    [!] Şiir dili ve söyleyişinde aşırılıktan kaçınıldığı; uzak çağrışımlara yer verilmek istenmediği; açık bir anlatıma yönelme olduğu; geleneksel söyleyişten yararlanma gayreti görülür.
    [!] Şairlerin kendilerini toplumun sözcüsü olarak görmeye başlamışlar; toplumcu şiirler yeniden değer kazanmış; şiirde içeriğe önem verilmiş; tema bakımından İkinci Yeni şiirinin çok işlediği bunalım, yalnızlık ve sıkıntı temalarının yerini ümit, geleceğe inanç ve direnme isteği gibi temalar üzerinde durulmuştur.
    9. 1980 Sonrası Şiir
    1980 Sonrası Şiirini inceleme
    Çalışmalar/Açıklamalar
    Öğrencilere, Devlet Tiyatrosu sanatçıları veya şairler tarafından seslendirilmiş şiirler dinlettirilir. Bu seslendirmedeki telâffuz ve söyleyiş özellikleri üzerinde durulur. Şiiri seslendirenler taklit ettirilir.
    İkinci Yeni şairlerinin şiirleriyle bu dönemde yazılan şiirler arasında ilişki olup olmadığı araştırılır.
    [!] Türk şiir birikimini yeniden ve bütün olarak değerlendirme çabası olduğu, farklı şiir anlayışlarının aynı zaman diliminde temsilcileri bulunduğu, yapı ve söyleyişe içerikten çok fazla önem verildiği görülür.
    [!] Kapalı ve karmaşık bir anlatımın yeğlendiği, İkinci Yeni şiirine özgü uzak çağrışımlara yeniden değer verilmek istendiği, imgeye önem verildiği ve yeni imgeler peşinde koşulduğu görülür.
    [!] Şiirin, düz yazıya yaklaştırıldığı anlatmaya imkân veren temalara çok yer verildiği görülmektedir.
    10. Cumhuriyet Döneminde Halk Şiiri
    TERİM ve KAVRAMLAR: Gizemcilik, Sembolizm, Mahallîlik, Öz Şiir, Serbest Nazım, Toplumcu Şiir, I. Yeni (Garip), II. Yeni, Bireysel Duyuş, Uzak Çağrışım, Edebiyat Geleneği.
     

Bu Sayfayı Paylaş